Amy Winehouse ishte një prej zërave më të veçantë të muzikës moderne, një artiste që la gjurmë të thella në botën e soul, jazz dhe R\&B. Megjithatë, historia e saj nuk lidhet vetëm me suksesin artistik, por edhe me dhimbjen, luftën e përditshme me varësinë dhe presionin e famës. Vdekja e saj e parakohshme më 23 korrik 2011 në Londër, në moshën vetëm 27-vjeçare, tronditi fansat dhe median botërore. Por pyetja që mbetet edhe sot është: a ishte vdekja e saj një aksident tragjik, apo rezultat i një procesi vetëshkatërrues që ajo e ushqeu gjatë gjithë jetës së saj të rritur?
Amy Winehouse lindi në një familje me lidhje të forta me muzikën, dhe që në fëmijëri tregoi talent të jashtëzakonshëm. Ajo u bë e famshme me albumin “Frank” dhe më pas arriti kulmin me “Back to Black”, i cili i solli pesë çmime Grammy dhe e shndërroi në një ikonë ndërkombëtare. Zëri i saj unik, i thellë dhe i mbushur me emocione të forta, e dallonte nga çdo artiste tjetër të kohës. Por bashkë me suksesin, erdhën edhe sfidat që më vonë u shndërruan në demonët e saj më të mëdhenj.
Në vitet e fundit të jetës, Winehouse u bë e njohur jo vetëm për muzikën, por edhe për betejat e saj të hapura me alkoolin dhe drogat. Media shpeshherë e paraqiste si një figurë të rrënuar, duke nxjerrë në pah momentet e saj më të vështira, shfaqjet në skenë ku mezi mund të këndonte, apo fotot e saj në gjendje të dëshpëruar. Ky presion i pandërprerë, i kombinuar me problemet e saj shëndetësore dhe emocionet e brishta, duket se luajti një rol të madh në rrugëtimin që përfundoi tragjikisht.
Raportet zyrtare treguan se Amy vdiq nga helmimi me alkool, pasi kishte konsumuar një sasi të jashtëzakonshme pijeve brenda një kohe shumë të shkurtër. Mjekët ligjorë deklaruan se ajo kishte arritur një nivel alkooli në gjak fatal, më i lartë se kufiri i lejueshëm për shoferët me më shumë se pesë herë. Kjo i dha fund menjëherë jetës së saj. Por a ishte ky një aksident i shkaktuar nga rikthimi pas një periudhe të shkurtër pa alkool, apo ishte një akt i vetëdijshëm vetëshkatërrimi?
Shumë ekspertë kanë theksuar se pas një periudhe abstenimi, trupi bëhet më i ndjeshëm ndaj alkoolit. Një rikthim i tillë mund të ketë pasoja fatale, edhe nëse personi nuk synon vetëvrasje. Në këtë këndvështrim, vdekja e Amy mund të shihet si një aksident tragjik që ndodhi si rezultat i një vendimi të pamenduar. Megjithatë, nuk mund të injorohet fakti që ajo prej kohësh po ecte në një rrugë vetëshkatërruese. Shprehjet e saj në intervista, tekstet e këngëve dhe sjellja e saj në publik shpeshherë linin të kuptohej se ajo e shihte jetën e vet si një përplasje të vazhdueshme me dhimbjen.
Në këngë si “Rehab”, Amy tregonte hapur refuzimin e saj për të kërkuar ndihmë profesionale. Refreni “They tried to make me go to rehab, I said no, no, no” nuk ishte vetëm një tekst artistik, por një pasqyrë e realitetit të saj. Kjo refuzë, e kombinuar me problemet në marrëdhënie dhe presionin e famës, e vendosën në një spirale të rrezikshme. Në këtë kuptim, vdekja e saj mund të interpretohet si një proces vetëshkatërrues, ku ajo vetë kontribuoi në mënyrë të vazhdueshme, edhe pse pa qëllimin e drejtpërdrejtë për të ndalur jetën e saj.
Një element tjetër që ka shtuar dyshimet mbi natyrën e vdekjes së saj është përkatësia e Amy Winehouse në të ashtuquajturin “Klubi i 27-veçareve”. Ky është një grup artistësh të famshëm si Kurt Cobain, Jimi Hendrix, Janis Joplin dhe Jim Morrison, të gjithë të vdekur në moshën 27 vjeç, shpesh për shkak të abuzimit me substanca. Për disa, ky fakt është thjesht një rastësi, por për të tjerë është simbol i presionit të famës dhe mënyrës se si ajo mund të shkatërrojë artistët e brishtë. Amy, ashtu si ata, duket se u bë viktimë e një rrethi vicioz ku arti dhe dhimbja shkonin dorë për dore.
Familja e saj dhe miqtë e afërt kanë deklaruar shpeshherë se Amy nuk kishte shfaqur shenja të qarta që donte të vriste veten. Përkundrazi, në javët para vdekjes, ajo kishte treguar shenja përmirësimi, duke qëndruar më pranë familjes dhe duke u përpjekur të rifillonte punën në muzikë. Kjo e bën edhe më të besueshme idenë se ajo u bë viktimë e një aksidenti tragjik, rezultat i rikthimit në zakone të vjetra. Por nga ana tjetër, mënyra e pakujdesshme dhe e përsëritur me të cilën ajo trajtonte shëndetin e saj, e përforcon perceptimin e vetëshkatërrimit.
Vdekja e Amy Winehouse mbetet një histori e dhimbshme dhe një mësim i fuqishëm mbi çmimin e famës dhe mungesën e mbështetjes së duhur. Ajo na kujton se suksesi dhe talenti nuk janë të mjaftueshme për të shpëtuar dikë nga demonët e brendshëm. Pavarësisht nëse e quajmë aksident apo vetëshkatërrim, humbja e saj është një thirrje për shoqërinë që të trajtojë me më shumë kujdes shëndetin mendor dhe varësinë, veçanërisht tek artistët e rinj që shpesh ngjiten shumë shpejt në majat e famës.
Amy Winehouse la pas një trashëgimi muzikore që vazhdon të ndikojë breza të tërë. Zëri i saj unik dhe muzika e saj do të mbeten gjithmonë një kujtesë e dhimbshme, por edhe e bukur, e një jete që u dogj shumë shpejt. Pyetja nëse vdekja e saj ishte aksident apo vetëshkatërrim ndoshta nuk do të marrë kurrë një përgjigje përfundimtare. Ajo që mbetet është dhimbja për humbjen e një artisteje të jashtëzakonshme dhe mësimi i hidhur se pas dritave të skenës fshihen shpesh histori të errëta që publiku nuk i sheh.
Në fund, Amy Winehouse do të mbahet mend si një nga zërat më të fuqishëm të shekullit XXI, por edhe si një simbol i brishtësisë së njeriut përballë presionit të famës. Historia e saj nuk është thjesht ajo e një artisteje të madhe, por edhe e një gruaje që luftoi me veten deri në momentin e fundit. Dhe ndoshta, pikërisht kjo e bën historinë e saj kaq prekëse dhe të pavdekshme.
